బిర్యానీపై మత రాజకీయం: ‘హిందువుల షాపుల్లోనే కొనండి’ అంటూ పోస్టర్లు!

—సూర్య ప్రకాష్ జోశ్యుల

రాజకీయాలు గత కొంతకాలంగా ఆహారం చుట్టూ తిరగడం మొదలయ్యాయి. ఏం తినాలి? ఏం తినకూడదు? ఎవరు ఏం తినాలి? ఇప్పుడు ఈ చర్చ మరో అడుగు ముందుకేసింది. ఏం తినాలనే దానికే కాదు.. ఎక్కడ కొనాలనే దానికి కూడా మతం రంగు పులుముతోంది. పశ్చిమ బెంగాల్‌లో దుర్గా పూజ వేళ వెలిసిన ‘బిర్యానీ తినండి.. కానీ హిందువుల షాపుల్లోనే కొనండి’ అనే పోస్టర్లు ఈ మారుతున్న రాజకీయ ధోరణిపై కొత్త చర్చకు తెరలేపాయి. ఆహారం వ్యక్తిగత అభిరుచికి సంబంధించిన విషయంగా ఉంటుందా? లేక రాజకీయ, మతపరమైన గుర్తింపులను చాటిచెప్పే సాధనంగా మారుతుందా? సిలిగురిలో వెలిసిన ఈ పోస్టర్లు ఇప్పుడు ఈ ప్రశ్నలనే ముందుకు తెస్తున్నాయి.

అసలేం జరిగింది

పశ్చిమ బెంగాల్‌లో దుర్గా పూజ ఉత్సవాల సందడి మొదలైన వేళ.. సిలిగురి నగరంలో వెలిసిన కొన్ని పోస్టర్లు రాజకీయ వివాదానికి తెరలేపాయి. మాంసం, బిర్యానీ కొనాలనుకుంటే హిందువులకు చెందిన దుకాణాల నుంచే కొనుగోలు చేయాలంటూ ఆ పోస్టర్లలో పిలుపునివ్వడం చర్చనీయాంశంగా మారింది. ఆహారపు అలవాట్లు, వ్యాపారాలు, మతపరమైన గుర్తింపుల చుట్టూ ఈ వివాదం సాగుతోంది.

స్థానిక హిందూ సంస్థ అయిన హిందూ జాగరణ్ మంచ్ ఈ పోస్టర్లను ఏర్పాటు చేసింది. సిలిగురిలోని పలు ప్రాంతాల్లో ఇవి కనిపించాయి. భారత్ నగర్‌లోని తరుణ్ తీర్థ క్లబ్ దుర్గా పూజ మండపం చుట్టూ ఉన్న గోడలపైనా పోస్టర్లు వెలిశాయి. ఈ ప్రాంతం రాష్ట్ర పర్యాటక శాఖ మంత్రి, సిలిగురి ఎమ్మెల్యే శంకర్ ఘోష్ నివాసానికి సమీపంలో ఉండటం మరింత ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది.

ఒక పోస్టర్‌లో “హిందువులకు చెందిన దుకాణాల్లో మాంసం కొనండి” అని పేర్కొన్నారు. మరో పోస్టర్‌లో “బిర్యానీ తినడంపై ఎలాంటి నిషేధం లేదు. బిర్యానీ తినండి.. కానీ హిందువులకు చెందిన దుకాణంలోనే కొనండి” అంటూ సందేశం ఇచ్చారు.

దుర్గా పూజ ప్రారంభ సమయంలో పూజా మండపాల వద్ద ఈ పోస్టర్లు కనిపించడంతో స్థానికులు, అటుగా వెళ్లేవారి దృష్టిని ఆకర్షించాయి. అయితే, సాధారణంగా జరిగే కొనుగోళ్లను మతపరమైన గుర్తింపుతో ముడిపెట్టడంపై ప్రశ్నలు తలెత్తాయి.

హిందువుల ఐక్యత కోసమే: హిందూ జాగరణ్ మంచ్

ఈ పోస్టర్లను తామే ఏర్పాటు చేసినట్లు హిందూ జాగరణ్ మంచ్ ప్రతినిధి అభిషేక్ దాస్ వెల్లడించారు. ఈ ప్రచారం భారత్ నగర్‌కే పరిమితం కాలేదని, నగరంలోని పలు దుర్గా పూజ మండపాల వద్ద పోస్టర్లు ఏర్పాటు చేసినట్లు తెలిపారు.

“ఈ పోస్టర్లను మేమే ఏర్పాటు చేశాం. భారత్ నగర్‌లోనే కాదు.. నగరంలోని వివిధ పూజా మండపాల ఎదుట కూడా ఇవి ఉన్నాయి. హిందువుల ఐక్యతను చాటిచెప్పడమే మా ఉద్దేశం” అని చెప్తున్నారు.

మాంసం, బిర్యానీ కొనుగోళ్లను హిందువులకు చెందిన వ్యాపారాలతో ముడిపెడుతూ ఈ ప్రచారం సాగుతోంది. దీనిని హిందువుల ఐక్యత కోసం చేపట్టిన కార్యక్రమంగా సంస్థ సమర్థించుకుంటోంది.

పోస్టర్లు ఎవరు పెట్టారో తెలియదు: మంత్రి శంకర్ ఘోష్

తన నివాసానికి సమీపంలోని దుర్గా పూజ మండపం వద్ద పోస్టర్లు కనిపించడంపై పర్యాటక శాఖ మంత్రి శంకర్ ఘోష్ స్పందించారు. వాటిని ఎవరు ఏర్పాటు చేశారో తనకు తెలియదని స్పష్టం చేశారు.

“ఈ పోస్టర్లను ఎవరు పెట్టారో నాకు తెలియదు. వాటిని ఏర్పాటు చేసినవారే ఎందుకు పెట్టారో చెప్పగలరు” అని ఆయన పేర్కొన్నారు.

ఈ వివాదంపై ప్రతిపక్ష నేతలు విమర్శలు గుప్పిస్తున్నారు. మతపరమైన గుర్తింపుల ఆధారంగా ప్రజల కొనుగోలు నిర్ణయాలను ప్రభావితం చేసే ప్రయత్నాలు బెంగాల్‌లోని మత సామరస్య సంప్రదాయానికి విరుద్ధమని వారు ప్రశ్నిస్తున్నారు.

బీజేపీ, ఆర్ఎస్ఎస్‌పై అశోక్ భట్టాచార్య విమర్శలు

సిలిగురి మాజీ మేయర్, వామపక్ష నేత అశోక్ భట్టాచార్య ఈ ప్రచారాన్ని తీవ్రంగా తప్పుబట్టారు. రాష్ట్రీయ స్వయంసేవక్ సంఘ్ (ఆర్ఎస్ఎస్), భారతీయ జనతా పార్టీ (బీజేపీ)తో సంబంధం ఉన్న సంస్థలు మతపరమైన విభేదాలను ప్రోత్సహిస్తున్నాయని ఆరోపించారు.

“ఇలాంటి సంస్థలు ఆర్ఎస్ఎస్ ఆధ్వర్యంలో నడుస్తున్నాయి. బీజేపీ ఆర్ఎస్ఎస్‌కు చెందిన ఫాసిస్టు విధానాలను అనుసరిస్తోంది. కులం, మతం పేరుతో ప్రజల మధ్య ద్వేషాన్ని వ్యాప్తి చేస్తున్నాయి” అని ఆయన విమర్శించారు.

ప్రజలు ఏం తినాలి? ఎక్కడ కొనాలి? అనేది వారి వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛకు సంబంధించిన విషయమని భట్టాచార్య అన్నారు. బెంగాలీ, హిందూ, ముస్లిం, బీహారీ లేదా మార్వాడీ అనే తేడా లేకుండా ప్రతి ఒక్కరికీ తమకు నచ్చిన చోట కొనుగోలు చేసే స్వేచ్ఛ ఉండాలని అభిప్రాయపడ్డారు.

“గతంలో ఇలాంటి ప్రచారాన్ని మేము ఎదుర్కోలేదు. ఇప్పుడు ఇలాంటి పరిస్థితిని చూస్తున్నాం. దీని వెనుక బీజేపీ ఉంది” అని ఆయన ఆరోపించారు.

రాష్ట్రంలో ముఖ్యమంత్రి మమతా బెనర్జీ ఉపయోగిస్తున్న రాజకీయ భాష ఇలాంటి సంస్థలకు ధైర్యాన్నిస్తోందని కూడా భట్టాచార్య ఆరోపించారు. ఈ పోస్టర్లు సామాజిక సామరస్యానికి విఘాతం కలిగించే ప్రమాదం ఉందని పేర్కొంటూ వాటిని తొలగించాలని పోలీసులను కోరారు.

అయితే, బీజేపీ, ఆర్ఎస్ఎస్‌పై భట్టాచార్య చేసిన ఆరోపణలు రాజకీయ విమర్శలేనని, వాటిని స్వతంత్రంగా నిర్ధారించే ఆధారాలు ఈ నివేదికలో లేవని గమనించాలి.

ఇది దురదృష్టకరం: గౌతమ్ దేబ్

సిలిగురి మరో మాజీ మేయర్ గౌతమ్ దేబ్ కూడా ఈ పోస్టర్లపై అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశారు. లౌకికవాదం, మత సామరస్యానికి ప్రాధాన్యమిచ్చే బెంగాల్‌లో ఇలాంటి ప్రచారం జరగడం దురదృష్టకరమని వ్యాఖ్యానించారు.

“ప్రజలే దీనిపై నిర్ణయం తీసుకుంటారు. నాకు ఇది కొంత హాస్యాస్పదంగా అనిపిస్తోంది. మనది లౌకిక రాష్ట్రం. దుర్గా పూజకు ముందు రాజ్యాంగ స్ఫూర్తిని పట్టించుకోకుండా ఇలాంటి పోస్టర్లు ఏర్పాటు చేయడం చాలా దురదృష్టకరం” అని గౌతమ్ దేబ్ అన్నారు.

మతపరమైన గుర్తింపుల ఆధారంగా కొనుగోళ్లు చేయాలని ప్రజలను కోరడం బెంగాల్‌లోని మత సామరస్య సంప్రదాయానికి విరుద్ధమని ఆయన పేర్కొన్నారు.

“అన్ని మతాల మధ్య సామరస్యాన్ని కోరుకునే బెంగాల్‌లో ఇలాంటి ప్రచారాన్ని ఎప్పటికీ అంగీకరించలేం. బెంగాల్ ప్రజలకు రాజకీయ అవగాహన ఉంది. వారు అన్నింటినీ అర్థం చేసుకుంటారు” అని వ్యాఖ్యానించారు.

ఈ పోస్టర్లు రాజ్యాంగ విరుద్ధమైనవిగా తేలితే పోలీసులు తగిన చర్యలు తీసుకోవాలని కూడా ఆయన సూచించారు.

ఆహారం నుంచి మతపరమైన గుర్తింపు వరకు.. కొత్త వివాదం

దుర్గా పూజ బెంగాల్‌లో కేవలం మతపరమైన వేడుక మాత్రమే కాదు. అక్కడి సాంస్కృతిక జీవితంలోనూ, సామాజిక సంబంధాల్లోనూ కీలకమైన భాగం. అలాంటి పండుగ సమయంలో మాంసం, బిర్యానీ కొనుగోళ్లను మతపరమైన గుర్తింపుతో ముడిపెట్టే ప్రచారం రాజకీయ చర్చకు దారితీసింది.

ఒకవైపు హిందువుల ఐక్యత కోసం ఈ ప్రచారం చేస్తున్నామని హిందూ జాగరణ్ మంచ్ చెబుతుండగా, మరోవైపు ఆహారపు ఎంపికలు, వ్యాపార లావాదేవీలు మతపరమైన ప్రాతిపదికన నిర్ణయించాల్సిన అవసరం ఏమిటని విమర్శకులు ప్రశ్నిస్తున్నారు.