మీరు AIని  అడిగే ఒక్క ప్రశ్న వెనుక… ఎన్ని లీటర్ల నీళ్లు ఖర్చవుతున్నాయో తెలుసా?

—సూర్య ప్రకాష్ జోశ్యుల

AI ప్రపంచాన్ని మార్చేస్తోంది అనేది నిజం.  కానీ దాని కోసం మీ కరెంట్, మీ నీళ్లు, మీ భూమి భారీగా ఖర్చవుతున్నాయంటే నమ్ముతారా ? అమెరికాలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఇప్పుడు ఇదే హాట్ డిబేట్.

చాలామందికి డేటా సెంటర్ అంటే కంప్యూటర్లతో నిండిన ఒక పెద్ద భవనం అనిపిస్తుంది. కానీ ఇప్పుడు అమెరికాలోని కొన్ని స్థానిక ప్రభుత్వాల పరిధిలో జరుగుతున్న చర్చ మాత్రం వేరేలా ఉంది. “AI కోసం ప్రజల వనరులను త్యాగం చేయాలా?” అనే ప్రశ్నతో స్థానికులు బిగ్ టెక్ కంపెనీలకు సవాల్ విసురుతున్నారు. ఇది కేవలం టెక్నాలజీ కథ కాదు… విద్యుత్, నీరు, భూమి, ప్రజల హక్కుల కథ.

AIకి అసలు ధర ఎంత?

ఈరోజు కోట్లాది మంది ChatGPT, Gemini, Claude వంటి AI టూల్స్‌ను ప్రతిరోజూ ఉపయోగిస్తున్నారు. కానీ ఒక AI సమాధానం వెనుక ఎంత భారీ మౌలిక సదుపాయాలు పనిచేస్తున్నాయో చాలా మందికి తెలియదు.

ఇంటర్నేషనల్ ఎనర్జీ ఏజెన్సీ (IEA) నివేదిక ప్రకారం: ఒక సాధారణ గూగుల్ సెర్చ్‌కు 0.3 వాట్-అవర్ల విద్యుత్ ఖర్చయితే, ఒక ChatGPT రిక్వెస్ట్‌కు దాదాపు 2.9 వాట్-అవర్ల విద్యుత్ అవసరమవుతుంది. అంటే సాధారణ సెర్చ్ కంటే ఇది 10 రెట్లు ఎక్కువ!

మనం ఒక ప్రశ్న అడిగితే కొన్ని సెకన్లలో సమాధానం వస్తుంది. కానీ ఆ ఒక్క సమాధానం వెనుక వేలాది సర్వర్లు ఒకేసారి పనిచేస్తుంటాయి.

వాషింగ్టన్ పోస్ట్ పరిశోధనల ప్రకారం… ఒక పెద్ద డేటా సెంటర్ నడవడానికి అవసరమయ్యే విద్యుత్, దాదాపు 30 వేల నుండి 50 వేల ఇళ్లు ఉన్న ఒక చిన్న పట్టణం వినియోగించేంత విద్యుత్‌తో సమానం. AI వినియోగం పెరుగుతున్న కొద్దీ ఈ విద్యుత్ డిమాండ్ మరింత వేగంగా పెరుగుతోంది.

నీటి షాక్… రోజుకు కోట్ల లీటర్లు!

విద్యుత్ మాత్రమే కాదు… అసలు చర్చ ఇప్పుడు నీటి వినియోగంపైనే జరుగుతోంది.

సర్వర్ల హీట్: డేటా సెంటర్లలోని సర్వర్లు 24 గంటలూ పనిచేస్తూ భారీగా వేడెక్కుతాయి. వాటిని చల్లబరచడానికి ప్రత్యేక కూలింగ్ వ్యవస్థలు అవసరం.

కాలిఫోర్నియా యూనివర్సిటీ (UC Riverside) పరిశోధన ప్రకారం: మీరు AIతో చేసే ప్రతి 10 నుండి 50 ప్రశ్నల చిన్న సంభాషణకు (Conversation) దాదాపు అర లీటర్ నీరు ఆవిరైపోతుంది.

రోజువారీ వినియోగం: దీని ప్రకారం ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న ఈ డేటా సెంటర్లు సర్వర్ల కూలింగ్ కోసం రోజుకు కోట్ల లీటర్ల మంచినీటిని ఆవిరి చేస్తున్నాయి. ఒకవైపు ప్రపంచవ్యాప్తంగా నీటి కొరత పెరుగుతుంటే, మరోవైపు AI సేవల కోసం ఇంత భారీగా నీటిని వినియోగించడం స్థానిక ప్రజల్లో తీవ్ర ఆందోళనకు కారణమవుతోంది.

మీకు తెలుసా?

AI అంటే కేవలం ఒక సాఫ్ట్‌వేర్ కాదు. దాని వెనుక వేలాది హై-పర్ఫార్మెన్స్ సర్వర్లు నిరంతరం పనిచేస్తుంటాయి.

అందుకే నిరంతర విద్యుత్, భారీ కూలింగ్, పెద్ద మౌలిక సదుపాయాలు అవసరం.

ఈ కారణంగానే డేటా సెంటర్లు ఇప్పుడు రాజకీయ, పర్యావరణ చర్చల్లో కీలక అంశంగా మారాయి.

వందల ఎకరాల భూమి… ఉద్యోగాలు మాత్రం చాలా తక్కువ!

స్థానిక ప్రజలు అడుగుతున్న మరో ప్రశ్న కూడా ఇదే. డేటా సెంటర్ల కోసం వందల ఎకరాల భూమి కేటాయిస్తున్నారు, భారీ స్థాయిలో విద్యుత్, నీటిని వినియోగిస్తున్నారు. కానీ స్థానికులకు వచ్చే ఉద్యోగాలు మాత్రం చాలా పరిమితంగా ఉంటున్నాయని విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి.

కాంట్రాస్ట్ పాయింట్: సర్వర్ల నిర్వహణకు తక్కువ మంది సిబ్బందే సరిపోవడంతో… ప్రజలు కోల్పోతున్న వనరులతో పోలిస్తే ఉపాధి అవకాశాలు చాలా స్వల్పంగా ఉంటున్నాయని స్థానిక సంఘాలు అభిప్రాయపడుతున్నాయి.

అమెరికాలోని కొన్ని ప్రాంతాలు డేటా సెంటర్లకు ఎందుకు బ్రేకులు వేస్తున్నాయి?

AIలో ప్రపంచానికి నాయకత్వం వహిస్తున్న అమెరికాలోనే ఇప్పుడు బిగ్ టెక్ కంపెనీలపై వ్యతిరేకత మొదలైంది. Google, Microsoft, Amazon వంటి కంపెనీలు భారీ లాభాలు ఆర్జిస్తున్నాయి. అయితే వాటి కోసం స్థానిక ప్రజలు తమ విద్యుత్, నీరు, భూమిని ఎందుకు త్యాగం చేయాలనే ప్రశ్న అక్కడ బలంగా వినిపిస్తోంది.

అయితే ఇది అమెరికా అంతటా జరగడం లేదు. డేటా సెంటర్ల ఒత్తిడి ఎక్కువగా ఉన్న మేరీల్యాండ్, వాషింగ్టన్ స్టేట్ లోని కొన్ని కౌంటీలు (ప్రాంతాలు), మరియు సీటెల్ వంటి కొన్ని నిర్దిష్ట నగరాల్లోని స్థానిక ప్రభుత్వాలు మాత్రమే కొత్త డేటా సెంటర్లకు తాత్కాలిక నిషేధాలు (Moratoriums) విధించడం లేదా కఠిన నిబంధనలు అమలు చేయడం ప్రారంభించాయి. ప్రజల వనరులపై ఒత్తిడి తగ్గించాలనే ఉద్దేశంతోనే ఈ లోకల్ గవర్నమెంట్స్ ఈ నిర్ణయాలు తీసుకుంటున్నాయి.

భారత్‌లో కూడా ఇదే పరిస్థితి రావచ్చా?

అమెరికాలోని కొన్ని నగరాల్లో మొదలైన ఈ చర్చ భవిష్యత్తులో భారత్‌లో కూడా వినిపించే అవకాశం ఉందని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.

మన దేశంలో కూడా ప్రస్తుతం ముంబై, చెన్నై, హైదరాబాద్ వంటి నగరాల పరిసరాల్లో భారీ స్థాయిలో డేటా సెంటర్లు నిర్మిస్తున్నారు.

భారత్‌లో AI వినియోగం మరింత పెరిగితే విద్యుత్ డిమాండ్, నీటి వినియోగం, భూమి అవసరం కూడా విపరీతంగా పెరుగుతుంది.

అప్పుడు అభివృద్ధి ఎంత ముఖ్యమో… సహజ వనరుల పరిరక్షణ కూడా అంతే ముఖ్యమనే చర్చ ఇక్కడి సామాన్యుడిలోనూ మొదలయ్యే అవకాశం ఉంది.

ఏదైమైనా…

AI ప్రపంచ భవిష్యత్తును మార్చే టెక్నాలజీ కావచ్చు. కానీ అదే AI కోసం ప్రజల నీరు, విద్యుత్, భూమిపై ఒత్తిడి పెరిగితే సమతుల్యత ఎలా సాధించాలి?

అమెరికాలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో మొదలైన “AI vs ప్రజల వనరులు” చర్చ రేపు భారత్‌లో కూడా మొదలవుతుందా? బిగ్ టెక్ కంపెనీల అభివృద్ధి, ప్రజల సహజ వనరుల పరిరక్షణ—ఈ రెండింటి మధ్య సమతుల్యత ఎలా ఉండాలి?