రావి కొండలరావు గారు… తెలుగు సినిమాకు అసలైన తెలుగు మాస్టారు
— సూర్య ప్రకాష్ జోశ్యుల
తెలుగు సినిమా చరిత్రలో కనిపించని హీరోలు కొందరు ఉంటారు… తెరపై కొద్ది నిమిషాలు కనిపిస్తారు… కానీ తెరవెనుక దశాబ్దాల పాటు ఒక యుగాన్ని నిర్మిస్తారు. రావి కొండలరావు గారు అలాంటి అరుదైన వ్యక్తి.
ఆయనను చాలామంది క్యారెక్టర్ ఆర్టిస్టుగానే గుర్తుంచుకుంటారు. కానీ ఆయన ఒక నటుడు మాత్రమే కాదు. రచయిత, జర్నలిస్టు, ఎడిటర్, నాటకకర్త, కథా రచయిత, సహ నిర్మాత… ఇలా తెలుగు సినిమా తాకిన ప్రతి రంగులోనూ ఆయన అడుగుజాడలు ఉన్నాయి.
1932 ఫిబ్రవరి 11న సామర్లకోటలో జన్మించిన రావి కొండలరావు గారి బాల్యం శ్రీకాకుళంలో గడిచింది. పన్నెండేళ్ల వయసులోనే స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో పాల్గొని మూడు నెలలు జైలుకు వెళ్లారు. ఆ జైలు గోడల మధ్యే ఆయనలోని రచయిత మేల్కొన్నాడు. పుస్తకాలు చదివారు. కథలు రాశారు. ఆ కథలే తర్వాత ‘చందమామ’ పత్రికలో వెలుగులోకి వచ్చాయి.
చదువు పూర్తయ్యాక మద్రాసు వెళ్లి ‘ఆనందవాణి’ పత్రికలో పనిచేశారు. జీతం లేకపోయినా కలను వదల్లేదు. ముళ్లపూడి వెంకటరమణ, కొడవటిగంటి కుటుంబరావు, బాపు వంటి మహానుభావులతో ఏర్పడిన అనుబంధం ఆయన జీవిత దిశనే మార్చేసింది.
ముళ్లపూడి వెంకటరమణ ప్రోత్సాహంతో ‘దాగుడుమూతలు’ సినిమాతో నటుడిగా తెరపైకి వచ్చారు. అక్కడి నుంచి ఆయన ప్రయాణం ఆగలేదు. ‘రాముడు-భీముడు’, ‘తేనెమనసులు’, ‘ప్రేమించి చూడు’, ‘అందాల రాముడు’, ‘దసరా బుల్లోడు’, ‘భైరవద్వీపం’… ఇలా 600కు పైగా సినిమాల్లో తనదైన ముద్ర వేశారు.
‘ప్రేమించి చూడు’లో ఆయన పోషించిన ముక్కోపి తెలుగు మాస్టారు పాత్ర ఇప్పటికీ ప్రేక్షకుల మనసుల్లో చిరునవ్వు తెప్పిస్తుంది. “మనీఆర్డర్ రాకపోయినా తెచ్చివ్వాలి…” అనే సన్నివేశం తెలుగు సినిమా హాస్యంలో ఒక క్లాసిక్గా నిలిచిపోయింది.
రావి కొండలరావు గారి జీవితంలో మరో అందమైన అధ్యాయం రాధాకుమారి గారు. ప్రేమించి పెళ్లి చేసుకున్న ఈ జంట నిజ జీవితంలోనే కాదు, తెరపై కూడా 150కు పైగా సినిమాల్లో భార్యాభర్తలుగా నటించి అరుదైన రికార్డు సృష్టించారు.
నటుడిగానే కాదు, రచయితగానూ ఆయన సేవలు విశేషం. ‘భైరవద్వీపం’ వంటి చిత్రాలకు కథ, మాటలు అందించారు. ‘పెళ్లి పుస్తకం’ కథ రూపకల్పనలో భాగమయ్యారు. ‘మాయాబజార్’, ‘మల్లీశ్వరి’, ‘షావుకారు’ వంటి క్లాసిక్ సినిమాలను నవలా రూపంలోకి తీసుకువచ్చారు. ‘బ్లాక్ అండ్ వైట్’, ‘హ్యూమరథం’ వంటి పుస్తకాల ద్వారా తెలుగు సినిమా జ్ఞాపకాలను భవిష్యత్తు తరాలకు అందించారు.
ఇంకో గొప్ప గుర్తింపు… ‘విజయచిత్ర’ పత్రికకు 26 ఏళ్ల పాటు ఎడిటర్గా పనిచేయడం. పగలు షూటింగ్లు… రాత్రి పత్రిక ప్రూఫులు… ఇలా రెండు ప్రపంచాలను సమానంగా నడిపిన అరుదైన వ్యక్తి ఆయన.
“ప్రతిభ కంటే ప్రవర్తనే ముఖ్యం” అనేది రావి కొండలరావు గారు నమ్మిన జీవన సూత్రం. అదే ఆయనను ఆరు దశాబ్దాల పాటు తెలుగు సినిమా కుటుంబంలో అందరికీ దగ్గర చేసింది.
2020 జూలై 28న ఆయన ఈ లోకాన్ని విడిచిపోయారు. కానీ ఆయన నవ్వించిన పాత్రలు, రాసిన కథలు, తీర్చిదిద్దిన కళాకారులు, తెలుగు సినిమాకు అందించిన సేవలు… ఇవన్నీ ఇంకా మన మధ్యే జీవిస్తున్నాయి.
కొంతమంది నటులు సినిమాల్లో మాత్రమే జీవిస్తారు. రావి కొండలరావు గారు మాత్రం తెలుగు సినిమా చరిత్రలో శాశ్వతంగా జీవిస్తున్నారు. ఆయనను గుర్తు చేసుకోవడం అంటే ఒక నటుడిని కాదు… ఒక యుగాన్ని గుర్తు చేసుకోవడమే.
ఆ గొప్ప కళాకారుడి వర్ధంతి సందర్భంగా ఆయన పావన స్మృతికి శతకోటి ప్రణామాలు.








