చమురు సంస్థలకు ‘క్రూడ్’ సెగ.. లీటర్ డీజిల్‌పై రూ. 18 నష్టం!

పశ్చిమాసియాలో రగులుతున్న యుద్ధ జ్వాలలు భారత ఇంధన, వ్యవసాయ రంగాలను ఉక్కిరిబిక్కిరి చేస్తున్నాయి. అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ముడిచమురు (Crude Oil) ధరలు బ్యారెల్ కొద్దీ భగ్గుమంటున్నా.. దేశీయంగా ఆ భారాన్ని వినియోగదారులపై మోపకుండా ప్రభుత్వ రంగ చమురు మార్కెటింగ్ సంస్థలు (OMCs) తమ సొంత బ్యాలెన్స్ షీట్లను కాల్చుకుంటున్నాయి. ప్రముఖ దేశీయ రేటింగ్ ఏజెన్సీ ‘ఇక్రా’ (ICRA) విడుదల చేసిన తాజా నివేదిక ప్రకారం.. ఇండియన్ ఆయిల్ (IOCL), భారత్ పెట్రోలియం (BPCL) వంటి దిగ్గజ సంస్థలు కనీవినీ ఎరుగని రీతిలో ఆర్థిక ఒత్తిడిని, నష్టాలను ఎదుర్కొంటున్నాయి.

చమురు సంస్థలపై వేల కోట్ల భారం
కేంద్ర ప్రభుత్వం ఎక్సైజ్ సుంకాన్ని తగ్గించి కొంత ఉపశమనం కలిగించినప్పటికీ, అది సముద్రంలో నీటిబొట్టులాగే మారింది. ద్రవ్యోల్బణాన్ని అదుపులో ఉంచేందుకు ఇంధన (Crude Oil) రిటైల్ ధరలను స్తంభింపజేయడం వల్ల.. ప్రస్తుతం ఓఎంసీలు విక్రయిస్తున్న ప్రతి లీటర్ డీజిల్‌పై సుమారు రూ. 18, పెట్రోల్‌పై రూ. 14 చొప్పున జేబులోంచి నష్టపోతున్నాయి. గణాంకాలను పరిశీలిస్తే.. ఈ ఏడాది జనవరిలో బ్యారెల్‌కు కేవలం 63 డాలర్లుగా ఉన్న భారత ‘క్రూడ్ బాస్కెట్’ (Crude Basket) సగటు కొనుగోలు ధర, మార్చి నాటికి 113 డాలర్లకు, ఏప్రిల్ నాటికి ఏకంగా 116 డాలర్లకు ఎగబాకింది. అంతర్జాతీయంగా ఇంధన (Crude Oil) కొనుగోలు వ్యయం దాదాపు రెట్టింపైనప్పటికీ, ఆ పెరుగుదలను సామాన్యులకు బదిలీ చేయకపోవడమే ఈ భారీ ఆర్థిక నష్టాలకు ఏకైక కారణమని ఇక్రా విశ్లేషించింది.

ఎరువులు, గ్యాస్ సబ్సిడీలతో బడ్జెట్‌కు గండి
ఈ భౌగోళిక రాజకీయ సంక్షోభం కేవలం పెట్రోల్, డీజిల్‌కే (Crude Oil) పరిమితం కాలేదు. గృహ వినియోగ ఎల్‌పీజీ (LPG) గ్యాస్ సిలిండర్ల ధరలు అంతర్జాతీయంగా తీవ్రంగా పెరగడంతో, ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరంలో ప్రభుత్వం, ఓఎంసీలు సంయుక్తంగా సుమారు రూ. 80,000 కోట్ల భారీ నష్టాన్ని భరించక తప్పని పరిస్థితులు నెలకొన్నాయి. దీనికి తోడు వ్యవసాయ రంగానికి అత్యంత కీలకమైన ఎరువుల (Fertilizers) ఉత్పత్తికి అవసరమైన సల్ఫర్, అమ్మోనియా వంటి ముడి పదార్థాల ధరలు ఆకాశాన్ని తాకాయి. దీని ఫలితంగా కేంద్ర ప్రభుత్వం భరించే ఎరువుల సబ్సిడీ భారం ఏకంగా రూ. 2.05 లక్షల కోట్ల నుంచి రూ. 2.25 లక్షల కోట్లకు పైగా పెరిగే ప్రమాదం ఉందని అంచనా. ఇది కేంద్ర బడ్జెట్ అంచనాలను పూర్తిగా దాటిపోయే ప్రమాదకర స్థాయి.

కార్పొరేట్ అప్పులు.. రైతన్నకు ఎల్-నినో ముప్పు
ఒకవైపు ఖరీదైన ఎల్ఎన్‌జీ (LNG), ముడి చమురు (Crude Oil) దిగుమతులపై ఆధారపడిన దేశీయ ఎరువులు, పెట్రోకెమికల్ కంపెనీల లాభాలు పాతాళానికి పడిపోతుండగా, ముడిసరుకు కొనుగోళ్ల కోసం వాటిపై అప్పుల భారం అంతకంతకూ పెరుగుతోంది. వీటన్నింటికీ తోడు వాతావరణం కూడా దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థను కలవరపెడుతోంది. ‘ఎల్-నినో’ (El-Nino) ప్రతికూల ప్రభావంతో రాబోయే ఖరీఫ్ సీజన్‌లో వర్షపాతం తగ్గి వ్యవసాయ దిగుబడులు దెబ్బతింటే.. గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ కుదేలై, రైతుల కొనుగోలు శక్తి దారుణంగా పడిపోయే ముప్పు ఉందని ఇక్రా తన నివేదికలో కుండబద్దలు కొట్టింది. ఇంధన రంగం నుంచి వ్యవసాయం వరకు విస్తరించిన ఈ సంక్షోభాన్ని ప్రభుత్వం ఎలా అధిగమిస్తుందన్నది ఇప్పుడు అత్యంత కీలకం.